Wel of niet op de loonlijst van de organisatie (indirecte gevolgen Wet DBA)?


Fictieve dienstbetrekking tot eind 2016
Tot eind 2016 geldt de wettelijke hoofdregel dat de commissaris een zogenaamd ‘fictieve dienstbetrekking’ heeft met de organisatie waar hij werkt. De commissaris staat dan op de loonlijst. Over de honorering die de commissaris ontvangt, zal de organisatie loonbelasting en premies volksverzekeringen moeten inhouden en premie Zorgverzekeringswet afdragen aan de Belastingdienst. De werknemersverzekeringen (WW en WAO/WIA) zijn niet van toepassing.

Uitzondering fictieve dienstbetrekking vanaf 1 mei 2016 tot eind 2016 / Wet DBA (opting-out)
Per 1 mei is de Wet deregulering bijzondere arbeidsrelaties (Wet DBA) van kracht geworden. Daarmee is een einde gekomen aan de werking van bestaande VAR-verklaringen, die een uitzondering op de fictieve dienstbetrekking mogelijk maakten. Vanaf 1 mei 2016 is het mogelijk om de fictieve dienstbetrekking achterwege te laten (opting-out), mits zowel de commissaris als de organisatie daarmee instemmen. Het ligt voor de hand dat commissarissen met een VAR-verklaring nu kiezen voor deze optie. Als niet wordt gekozen voor opting-out, dan blijft de inhoudingsplicht in 2016 ongewijzigd.

Vrijwillige fictieve dienstbetrekking vanaf 2017 (opting-in)
In het Belastingplan 2017 is een wetswijziging opgenomen waarin de fictieve dienstbetrekking voor commissarissen (en leden van Raden van Toezicht) vervalt. Daarmee is dan per 1 januari 2017 wettelijk geregeld dat een commissaris geen fictieve dienstbetrekking meer heeft. Deze wetswijziging is een indirect gevolg van de invoering van de Wet DBA. Het is voor deze toezichthoudende functionarissen niet nodig  om een afzonderlijke overeenkomst te sluiten omdat uit de wetgeving en de statuten (ontbreken gezagsverhouding) voortvloeit dat er geen sprake kan zijn van een dienstbetrekking. 
Vanaf 1 januari 2017 worden commissarissen in beginsel niet meer via de loonlijst van de organisatie uitbetaald. Als de wens bestaat om de beloning met inhoudingen via de loonadministratie te verwerken, dan kan daarvoor worden gekozen (opting-in). Dan ontstaat er een vrijwillige fictieve dienstbetrekking. Om dat te bereiken moet een gezamenlijke verklaring van commissaris en organisatie worden ingediend bij de Belastingdienst (Melding opting-in)
Als wordt gekozen voor opting-in, dan moet de organisatie vanaf 2017 premie Zorgverzekeringswet gaan inhouden op het netto loon van de commissaris. Tot en met 2016 wordt deze premie afgedragen door de werkgever, die dus vanaf 2017 bespaart op deze kostenpost. 
Als de wijze van uitbetaling van een commissaris verandert in 2017, dan zal ook moeten worden bekeken of de procedure voor facturering van de btw moet worden aangepast. (Zie verder ......)

Keuze : wel of niet op de loonlijst van de organisatie vanaf 2017? 
Als de commissaris zijn werkzaamheden verricht vanuit een eigen IB-onderneming of BV dan is er geen aanleiding omte kiezen voor een vrijwillige fictieve dienstbetrekking (opting-in). Dat geldt ook als de commissaris zijn beloning afdraagt aan zijn werkgever. 

Een commissaris die de functie als privé-persoon vervult kan wel deze afweging maken. Als er niet wordt gekozen voor opting-in, dan moet de commissaris de beloning opnemen in de aangifte inkomstenbelasting onder ''overige werkzaamheden''. De inkomstenbelasting, premies volksverzekering en de inkomensafhankelijke premie zorgverzekeringswet worden dan betaald na aanslag door de Belastingdienst. 

Bij een opting-in houdt de organisatie deze premies en de loonheffing in bij de loonbetaling en wordt het loon in de aangifte inkomstenbelasting opgegeven als loon uit dienstbetrekking. Eventueel te veel ingehouden premie Zorgverzekeringswet als er sprake is van meerdere werkgevers wordt terugbetaald door de Belastingdienst.
Als de commissaris onder de loonbelasting valt dan is het voor de organisatie fiscaal mogelijk om de gemaakte kosten onbelast te vergoeden, voor zover dit uiteraard binnen het vastgestelde beleid en de fiscale werkkostenregeling mogelijk is.
Voor buitenlandse commissarissen die onder de 30%-regeling vallen is dit een interessante optie.
De (belaste) premie voor de bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering wordt als regel ook ondergebracht in de werkkostenregeling. 
Commissarissen die een beloning ontvangen op grond van de vrijwilligersregeling worden voor de BTW op dezelfde wijze behandeld als commissarissen in fictieve dienstbetrekking.

Samengevat ziet het er vanaf 1 januari 2017 als volgt uit.
 
 Overzicht fiscale relaties tussen de commissaris en de organisatie (2017)
 Fiscale kwalificatie ToelichtingAandachtspunten voor de commissarisAandachtspunten voor de organisatie
Privé-persoon met vrijwillige
fictieve dienstbetrekking
 (en vrijwilligers)
De commissaris wordt uitbetaald via de salarisadministratie van de organisatie
De commissaris die in Nederland woont moet zich aanmelden als BTW-ondernemer en aan alle BTW-verplichtingen voldoen. 

De beloning in de aangifte inkomstenbelasting aangeven als inkomen uit arbeid. 
- Opting-in verklaring indienen bij de Belastingdienst
- De organisatie moet loonbelasting, premies volksverzekering en inkomensafhankelijke premie Zorgverzekeringswet inhouden.
- De werknemersverzekeringen WW/WIA zijn niet van toepassing.  
- Kosten van de commissaris kunnen onbelast worden vergoed binnen de regels van de loonbelasting.
- De commissaris is BTW-ondernemer en brengt BTW in rekening over de beloning en de kostenvergoedingen.
Privé-persoon zonder 
fictieve dienstbetrekking
De commissaris wordt uitbetaald op basis van een factuur (met BTW)De commissaris die in Nederland woont moet zich aanmelden als BTW-ondernemer en aan alle BTW-verplichtingen voldoen. 

De vergoeding in de aangifte inkomstenbelasting aangeven als inkomsten uit overige werkzaamheden. De voor het commissariaat gemaakte kosten kunnen in mindering worden gebracht.   
- Jaarlijkse opgave uitbetaalde bedragen aan de Belastingdienst via IB47 formulier.
- De commissaris is BTW-ondernemer en brengt BTW in rekening over de beloning en de kostenvergoedingen.
 
IB-ondernemer of ondernemer met eigen BV
De toezichthoudende werkzaamheden zijn onderdeel van ondernemingsactiviteiten van de commissaris

-De organisatie is niet inhoudingsplichtig.
-De organisatie ontvangt een BTW-factuur  van de onderneming/BV  voor de beloning en de kostenvergoedingen, verhoogd met de verschuldigde BTW.
Dienstbetrekking bij een andere (hoofd-)werkgever
De commissaris is benoemd uit hoofde van zijn functie bij een andere onderneming waar hij in loondienst is.
De  andere onderneming ontvangt de beloning.
Geen
- De organisatie is niet inhoudingsplichtig.
- De organisatie ontvangt een BTW-factuur van de andere werkgever voor de beloning en de kostenvergoedingen, verhoogd met de verschuldigde BTW.
  BTWcommissaris.nl is een initiatief van www.axyosWNT.nl